Meddex: medical data exchange

NL

14-12 - door Martijn Bakkers

Belofte maakt schuld

Dat adequate uitwisseling van medische data buiten de eigen instelling nog niet altijd en overal mogelijk is, bleek onlangs weer uit onderzoek van NIVEL en Nictiz. En uit een deze week verschenen voorpublicatie van de eHealthmonitor 2017 wordt duidelijk dat veel ICT-systemen die de uitwisseling van medische data ondersteunen, nog verbetering behoeven. Een meerderheid van de medisch specialisten is van mening dat de ICT-systemen onvoldoende beschikbaar zijn, of niet naar behoren werken, zo blijkt uit dit onderzoek van NIVEL en Nictiz. De huidige ICT-systemen zorgen volgens de helft van de medisch specialisten en bijna een derde van de huisartsen dan ook nog niet voor een gedeeld beeld van de patiënt door zorgverleners.



Als twee EPD’s niet met elkaar praten, dan doet dat pijn. In de Verenigde Staten wordt dat gebrek aan communicatie ook gevoeld. Tientallen EPD-bedrijven hebben zich er het afgelopen jaar aangesloten bij een zogenaamde ‘Interoperability Pledge’. Deze belofte bestaat uit drie onderdelen:

  1. Medische data moeten toegankelijk worden. Patiënten moeten vanaf elke plek eenvoudig toegang hebben tot hun medische data. Ze moeten die gegevens veilig kunnen delen.
  2. Blokkades die het delen van medische data, bijvoorbeeld tussen artsen van verschillende ziekenhuizen, in de weg staat, moeten opgeheven worden.
  3. Systemen moeten dezelfde taal spreken zodat data vrij kan stromen van het ene EPD-systeem naar het andere.

Is deze ‘Interoperability Pledge’ hét instrument dat de status quo openbreekt of werkt de oer-Hollandse polderaanpak met samenwerkingsprogramma’s zoals VIPP en MedMij juist beter?

Open deur
Het afleggen van een belofte klinkt hoopgevend. Toch is in de VS niet iedereen gerust op de goede afloop. Criticasters beweren dat het succes van EPD-systemen tegelijkertijd de achilleshiel vormt. Ieder EPD-systeem vormt een hermetisch bolwerk. Daarnaast lijkt The Pledge op het intrappen van een open deur. EPD-leveranciers een belofte af laten leggen over meer operabiliteit is als een oproep aan politici om eerlijker in het debat te zijn.

Ondertussen in Nederland: VIPP en MedMij
In hoeverre is de Nederlandse situatie te vergelijken met Noord-Amerika? De behoefte om medische data uit te wisselen is in ieder geval even groot. En gelukkig wordt ook hier de sector aangespoord door de politiek om haast te maken met de interoperabiliteit. Het door de minister van VWS gelanceerde VIPP-programma (Versnelling Informatie-uitwisseling Patiënt en Professional) wil in 2020 Nederlanders toegang geven tot hun medische data. Een ander samenwerkingsprogramma, genaamd MedMij creëert een verzameling spelregels voor het uitwisselen en gebruiken van gezondheidsgegevens.

Met het eerstgenoemde stimuleringsprogramma VIPP wordt het voor de patiënt een stuk gemakkelijker om informatie van het ziekenhuis te raadplegen: lab- of andere onderzoeksuitslagen, specialistenbrieven en medicatiegegevens. De MedMij-spelregels die worden ontwikkeld zijn afspraken die gelden als leidraad waarlangs je medische data kunt uitwisselen. Anno 2017 is het programma met 
breed gedragen MedMij-spelregels voor het delen en gebruiken van medicatie en allergieën, laboratoriumuitslagen en metingen van de patiënt zelf in volle gang.


In hetzelfde Nederlandse interoperabiliteits-offensief past het vorig jaar door de Eerste Kamer aangenomen wetsvoorstel waarin de elektronische uitwisseling van medische data tussen zorgverleners wordt geregeld. De wet schrijft voor aan welke beveiligingseisen de ICT-systemen die zorggegevens uitwisselen moeten voldoen.

Over de muur
Ziekenhuisorganisaties hebben de afgelopen jaren vooruitgang geboekt in het stroomlijnen van hun ICT-processen. De honderden ICT-systemen die een gemiddeld ziekenhuis nodig heeft, zijn ondergebracht in een Ziekenhuis Informatie Systeem. Aan dat ZIS is in veel gevallen een EPD-functionaliteit toegevoegd. Iedere wens kan vanaf nu vervuld worden. De bal ligt bij de EPD-leveranciers om standaardisatie en interoperabiliteit dichterbij te brengen.

Helaas, zo makkelijk gaat dat niet. Het ligt nu eenmaal in de aard van organisaties om de weg naar perfectie vooral vanuit het eigen product, de eigen standaarden, of de eigen set spelregels te bewandelen. EPD-leveranciers ontwikkelen voor de ziekenhuizen, grote en zeer complexe ICT-oplossingen, die manjaren aan inspanning vergen, voordat ze live kunnen gaan. Verbeteringsslagen spelen zich vaak binnen de muren van het eigen EPD af. En het is dan misschien ook wel logisch dat interoperabiliteit en het kunnen uitwisselen van medische data met derden niet per se bovenaan de agenda van deze leveranciers staat…

Toch is het noodzakelijk dat zorgaanbieders, ondersteund door hun ICT-afdelingen juist over de muur van de eigen zorginstelling naar patiënten kijken. Want daarmee vul je een belangrijke randvoorwaarde voor interoperabiliteit in. Met een beetje hulp kan dit gelukkig betrekkelijk eenvoudig. Want er zijn partijen die het leveranciersonafhankelijk uitwisselen van medische data als core business hebben. Op basis van wereldwijd erkende industriestandaarden en rekening houdend met lastige privacyvraagstukken en privacy wet- en regelgeving. Tientallen zorgaanbieders en honderden zorgverleners in Nederland hebben dat inmiddels ervaren. Is dit ook interessant voor u? Laat het mij weten. Ik help ik u graag verder.

TERUG NAAR OVERZICHT
Deel dit artikel

CONTACT

Kantoor Utrecht:
Rijnzathe 7
3454 PV Utrecht


Kantoor Den Haag:
Koninginnegracht 5
2514 AA Den Haag


Bereikbaarheid:
088 99 91 110
info@meddex.nl

NIEUWSBRIEF

© - Meddex